Pośmiertna figura woskowa Marianny Dziulanki

    Podobne obiekty, wydarzenia

    Hinko Ethiopus

    Czas powstania: XIV w. opis kontekstów historycznych: Początki osadnictwa na będzińskiej...

    Rezerwat „Łęka”

    Utworzony zarządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa...

    Ujście Sanu do Wisły w Dąbrówce Pniowskiej

    Dąbrówka Pniowska to wieś w Polsce położona w województwie...

    Cementownia Grodziec

    Czas powstania: 1857 r. Opis kontekstów historycznych: Pozostałości zabudowań Cementowni Grodziec...

    Zamek w Będzinie

    Czas powstania: przełom XIV w. Opis kontekstów historycznych: Będziński zamek jest...

    Udostępnij

    Czas powstania

    koniec XVII w.

    Opis cech fizycznych wprowadzonego Gminnego Cudu Regionu

    Jest to popiersie woskowe kobiety w średnim wieku, prawdopodobnie Marianny Dziulanki. Oczy jej są zrobione ze szkła, prawdopodobnie weneckiego. Postać ma realistyczne rysy twarzy. Na jej głowie znajduje się czarny welon, który stanowił część ubrania jakie nosiły mężatki w XIX w. w okolicach Rytwian.

    Opis kontekstów historycznych

    Marianna „Dziuli” Franchini, znana też jako Marianna Dziulanka, była żoną Stanisława Opalińskiego (1668-1704), właściciela Rytwian. Istnieje kilka wersji odnośnie tego kim ona była. Według pierwszej była to pokojówka z dóbr w Szczece. Druga wersja przyjmuje, że była to krewna Franciszka Kossowskiego zarządcy we wspominanej wsi, która należała do Opalińskich. Inna wersja wskazuje na jej włoskie pochodzenie. Pewne natomiast jest to, że Stanisław Opaliński zakochał się w niej i w 1684 r. wzięli tajny ślub, ponieważ nie była mu równa urodzeniem.

    Niedługo cieszyli się małżeństwem, gdyż po pięciu latach Marianna zmarła bezdzietnie. Stanisław Opaliński bardzo kochał swoją żonę, co potwierdza legenda o powstaniu pośmiertnej maski. Według opowieści Opaliński nie godził się na pochówek zmarłej żony. Jej ciało tak długo znajdowało się w kościele, że na jej twarz skapywał wosk ze świec tworząc maskę. Wtedy bracia kameduli zaproponowali magnatowi, że odleją pośmiertną maskę jego żony. Dopiero wtedy Opaliński miał się zgodzić na pogrzeb ukochanej. Maska Dziulanki, którą mieli przygotować zakonnicy, znajduje się dziś w zakrystii kościoła w Pustelni Złotego Lasu w Rytwianach.

    Faktycznie jednak kobieta, którą ukazano jest starsza niż zmarła Dziulanka, która w chwili śmierci miała ok. 25 lat. Być może przedstawia ona kogoś innego lub celowo została tak przedstawiona.

    Stanisław Opaliński również nie rozstał się z Rytwianami, gdyż spoczął w kryptach kościelnych pod kaplicą św. Romualda. Można zejść i zobaczyć umieszczony w niej sarkofag arystokraty. Na ścianie znajduje się wymowny napis: Kim ty jesteś – ja byłem, kim ja jestem – ty będziesz.

    Krypta z sarkofagiem Stanisława Opalińskiego.

    W kaplicy św. Romualda znajduje się epitafium ufundowane przez siostrzenicę Elżbietę Sieniawską. Tondo z wizerunkiem Stanisława Opalińskiego otaczają dwie kobiety – jedna piękna, a druga otyła z odsłoniętym brzuchem. Można przyjąć, że ta drugą jest Marianna Dziulanka, którą ukazano tak ze względu na jej niskie pochodzenie.

    Stanisław Opaliński wraz z żonami.
    Ołtarz w kaplicy św. Romualda.